مخملباف مدعی شد مردم ایران باید با مرور ماجرای گروگانگیری، خود را از این اقدام افراطی مبرا كنند. چون به اعتقاد او، گروگان گیری لطمه به قلبهای مردم آمریكا وارد كرده و باعث 30سال رابطه منفی مردم دو كشور شده است،آیت الله منتظری نیزتسخیرسفارت آمریكا را اشتباه دانسته است.
در پی اقدام سئوال برانگیز محسن مخملباف و موضع گیری آیت الله منتظری علیه تسخیر لانه جاسوسی آمریكا در سال 58، محسن میردامادی، سخنگوی دانشجویان در ماجرای تسخیر سفارت آمریكا در 13 آبان 1358با ارسال بیانیه ای از زندان اوین به تحلیل اقدام تاریخی دانشجویان و دفاع قاطع از آن پرداخت.
به گزارش خبرنگار "آینده" محسن مخملباف كارگردان ایرانی دو روز قبل بابت تسخیر لانه جاسوسی آمریكا و دستگیری اعضای سفارت این كشور در ایران توسط دانشجویان پیرو خط امام، از مردم و حكومت این كشور عذرخواهی كرد.
وی كه از طرف خود به عنوان رهبر معترضان به انتخابات در خارج از كشور منصوب شده، مدعی شد مردم ایران باید با مرور ماجرای گروگانگیری، خود را از این اقدام به گفته او افراطی مبرا كنند. چون به اعتقاد او، گروگان گیری لطمه به قلبهای مردم آمریكا وارد كرده و باعث ایجاد سی سال رابطه منفی بین مردم دو كشور شده است.
آیت الله منتظری نیز در پاسخ به یك سایت اینترنتی گفته بود: اشغال سفارت آمریكا در بدو پیروزى انقلاب كه مورد حمایت اكثر اقشار انقلابى و مرحوم امام خمینى بود، مورد تأیید اینجانب نیز بود; ولى با آن عوارض منفى و حساسیت شدیدى كه بین مردم آمریكا به وجود آورد كه هنوز آثار آن باقى است ، معلوم شد كه كار درستى نبوده; و اصولا سفارت یك كشور به منزله جزئى از آن كشور است ، و كشورى كه در حال جنگ رسمى با ما نبود اشغال سفارت آن به منزله اعلان جنگ با آن كشور است و كار صحیحى نمى باشد. از قرار اطلاع بعضى از جوانان انقلابى و متعهدى كه متصدى این كار بودند نیز اشتباه بودن آن را قبول دارند.
در عین حال محسن میردامادی با رد اشتباه بودن این اقدام، آن را در راستای منافع ملی مردم ایران دانسته و با اشاره به تلاش آمریكاییها در ماجرای مك فارلین(سال 65) برای ارتباط با ایران، ادعای آقای منتظری مبنی بر تداوم آثار منفی این اقدام را رد كرده است.
در پیام میردامادی آمده است:
بسم الله الرحمن الرحیم
انّ من صّرحت له العبرُ عمّا بین یدیه من المثُلات حجزته التقوی عن تقحّم الشبهات- آن كه عبرتهای روزگاراو را آشكار شود و از آن پند پذیرد و از كیفر ها كه پیش چشم اوست عبرت گیرد، تقوی او را نگه دارد، و به سر نگون شدنش در شبهه ها نگذارد. امام علی(ع)- خطبه 16 نهج البلاغه
روز سیزده آبان 1358 یكی از سر فصل های مهم تاریخ سیاسی ایران است. به تعبیر امام خمینی(ره) آن رویداد سر آغاز انقلاب دوم در كشور ماست. از این رو فهم درست آن بخصوص سی سال بعد از آن واقعه، حاوی درسهای فراوان تاریخی و راه گشایی برای عبور از پیچیدگی های سیاسی امروز است.
تسخیر سفارت امریكا به وسیله دانشجویان مسلمان پیرو خط امام باید با شناخت شرایط زمانی و تاریخی خود، هم در عرصۀ داخلی و هم در عرصۀ بین المللی مورد بررسی و ارزیابی قرار گیرد. توصیف و تحلیل آن واقعه بر پایه شرایط امروز و بدون توجه به واقعیات آن زمان به همان اندازه اشتباه است كه بخواهیم در باب مسائل امروز جامعه بر مبنای شرایط و معیارهای آن روز و آن زمان قضاوت كنیم، موضوعی كه متأسفانه در سالهای اخیر به آن بی توجهی شده است. هر حادثه ای را باید بر اساس زمینه ها و ظرف های زمانی و مكانی آن فهمید و بازخوانی كرد و بی توجهی به این امر جز عدم درك تحولات زمان و مكان و فرار از مسائل و دردهای جامعه و تكرار تجربه ها حاصلی ندارد.
با توجه به این ضرورت می توان دریافت كه:
1- تسخیر سفارت امریكا واكنش در قبال سیاست هایی بود كه دولت امریكا با كودتای 28 مرداد علیه كشور ما آغاز كرده و تا زمان پیروزی انقلاب اسلامی و حتی بعد از آن و زمان تسخیر سفارت آن ها را ادامه داده بود.
2- تسخیر سفارت امریكا پاسخ به تهدید های خارجی نسبت به انقلاب بزرگ اسلامی و دستاوردهای آن بود كه با توجه به تجربیات تاریخی به نگرانی جدی آن روز بخش قابل توجهی از دانشجویان و مردم تبدیل شده بودكه دفاع از انقلاب مردمی و نظام نوپای حاصل از آن را مهمترین وظیفه خود می دانستند.
3- عكس العمل مثبت مردم در سراسر كشور پس از تسخیر سفارت امریكا و اجماع عمومی در تأیید آن حركت نشان داد كه سیاست های امریكا تا چه میزان در افكار عمومی آثار منفی برجای گذاشته و آن سیاست ها و دخالت ها و حمایت از رژیم دیكتاتوری شاه در چه حد موجب نفرت همگانی شده بوده است.
اكنون سی سال بعد از آن رخداد مهم كه علاوه بر ایران، منطقه و جهان را نیز تحت تأثیر قرار داد، می توان به تعبیر حضرت علی(ع) از این تاریخ سی ساله برای امروز پند و عبرت گرفت. بر این اساس شاید بتوان گفت:
1- اقدام دانشجویان مسلمان پیرو خط امام برگی درخشان از تاریخ فعالیت های دانشجویی در ایران و جهت گیری ضد استعماری دانشجویان مسلمان و دفاع آنان از منافع ملی است كه در جلوگیری از دخالت بیگانه و آسیب زدن به نظام جمهوری اسلامی در دوران پس از انقلاب تأثیرات جدی داشته است.
2- عدم محبوبیت یا مقبولیت برخی چهره ها و افراد كه برخلاف دیدگاهها و عملكردهای گذشتۀ خود، تازه امروز به شعارهای سی سال قبل مردم رسیده اند، نباید باعث نادیده گرفتن واقعیات و ضرورت های آن زمان و تردید نسبت به اصالت و درستی مواضع مبتنی بر آنها شود.
3- این تصور، كه برخی به ترویج آن مشغولند، مبنی بر این كه وجود مشكلات امروز در روابط ایران و امریكا به دلیل ماجرای تسخیر سفارت امریكا در سال 58 است نیز ناشی از نادیده گرفتن واقعیت های دیگری در طول سی سال گذشته است.
واقعیت این است كه امریكائیان از سال 1366(1987میلادی) كه مك فارلین را به عنوان سفیر ویژه به ایران فرستادند و حتی حاضر شدند به ایران سلاح بفروشند، خواهان برقراری روابط با ایران شده و در واقع موضوع تسخیر سفارت را به تاریخ سپرده و با عبور از آن واقعه، روابط آینده خود را با ایران در گرو گذشته آن قرار نداده اند.
این موضوع بعدها نیز در اظهارات آلبرایت، وزیر خارجۀ دولت كلینتون و نیز خود او انعكاس داشته است به نحوی كه با عذرخواهی تلویحی از سیاست های گذشته خواستند نشان بدهندكه موضوع تسخیر سفارت از نظر آنان موضوعی تمام شده است كه مناسبات سیاسی آینده در گرو آن نیست. لذا می توان گفت مسائل كنونی بین دو كشور بیشتر تحت تأثیر تحولات و مسائل داخلی امروز دو كشور قرار دارد و موضوع تسخیر سفارت هم اكنون جزء مسائل و مشكلات میان دو كشور نیست.
4- علی رغم تحولات و تغییرات مهمی كه نسبت به دوران انقلاب، هم در عرصۀ داخلی و هم در عرصۀ بین المللی بوجود آمده است، باید به این نكته توجه داشت كه برای اصلاح امور داخل كشور و پیشبرد اصلاحات مورد نیاز، نمی توان و نباید نگاه به خارج داشت. زیرا این یك اصل است كه بیگانگان صرفآ منافع خود را دنبال می كنند. لذا همان طور كه نیروهای اصیل اصلاح طلب همواره تأكید داشته اند، باید باور داشت كه اصلاحات زمانی می تواند موفق و ماندگار باشد كه درون زا و مبتنی بر خواست و ارادۀ مردم باشد. چرا كه بر اساس یك قاعدۀ قرآنی كه می فرماید: ان الله لا یغیر ما بقوم حتی یغیروا ما بانفسهم، خداوند سرنوشت قومی را دگرگون نمی كند مگر آنكه در درون خود تغییر ایجاد كرده باشند. بنا براین همواره لازم است به خواست و ارادۀ مردم متكی بود و به خداوند بزرگ توكل كرد. گرچه این هم روشن است كه وقتی اصحاب قدرت اجازه ندهند اردۀ مردم در داخل محقق شود ناگزیر،گرایش و نگاه به بیگانه امكان وقوع می یابد.
بازداشتگاه اوین- محسن میردامادی
12/8/1388